In deze Vinée Vineuse richten we graag de schijnwerpers op de kracht en het belang van kleine producenten. Volgens ons ligt bij hen de toekomst van de wijnwereld. Misschien deelt u dat gevoel al, en dat is niet vreemd. Hoe vaak wordt ‘het kleine domein’ immers niet gekoppeld aan kwaliteit? Wie het coververhaal leest, zal dat gevoel bovendien bevestigd zien. Tegelijkertijd beweren we zeker niet dat grote producenten geen goede wijnen kunnen maken. Dat zou onterecht zijn. Maar als u het verhaal leest, begrijpt u ongetwijfeld wat ik bedoel.
Naast schaalgrootte spelen ook het eeuwige begrip terroir en de hand van de meester een belangrijke rol. Zo stelt Jean-Marie Guffens dat niet het terroir, maar de mens grote wijnen maakt. Hij bewees dat je in een gebied als de Mâconnais wijnen van het allerhoogste niveau kunt maken, zeker wanneer je bereid bent met uitzonderlijk veel aandacht voor detail in de wijngaard te werken. Tegelijkertijd liet hij misschien ook zien dat er – onverwacht genoeg – in het zuiden van de Bourgogne eveneens grootse terroirs te vinden zijn.
Enig snobisme is de wijnwereld namelijk niet vreemd. Zodra je Meursault, Barolo of Pomerol op het etiket mag zetten, vinden de flessen moeiteloos hun weg uit de kelder, bovendien tegen stevige prijzen. Maar wanneer je in de Languedoc alles goed doet; beschikt over een bijzonder terroir met een hoogwaardige bodem, toegang hebt tot waterreserves en een verkoelend microklimaat tijdens de nachten – denk aan Mas de Daumas Gassac of Terre des Dames – dan heb je nog altijd bijzonder veel overtuigingskracht nodig om succesvol te worden. Of je moet de tijd mee hebben, zoals Daumas Gassac eind jaren negentig had als spannende vernieuwer.
Dat hun verhaal groter was dan enkel nieuwigheid en slimme marketing, blijkt uit het feit dat later ook buurman La Grange des Pères furore maakte, naast de constante hoge kwaliteit en waardering uiteraard. Door gezamenlijke inspanningen kunnen streken nog altijd aansluiting vinden bij de grote namen. Mooie voorbeelden zijn het Duitse Rheinhessen, het Oostenrijkse Weinviertel, het Zuid-Afrikaanse Swartland en Bierzo in Spanje. Daarbij speelt een onderscheidend terroir een doorslaggevende rol, gecombineerd met een icoon die de streek op sleeptouw neemt.
Dat vraagt om durf, vertrouwen en een lange adem. Eigenschappen die in de huidige wijn- en consumptiemarkt niet vanzelfsprekend zijn. Zeker niet wanneer je boeren spreekt die niet alleen hun export naar onder andere Amerika zien stagneren door de tarieven, maar ook hun lokale afzet zien teruglopen omdat jongere generaties minder of zelfs geen wijn meer drinken. Gelukkig gaat het met de meeste van onze kleine boeren nog altijd goed. Met hun onderscheidend lekkere wijnen weten zij eenvoudigweg te veel mensen blij te maken. Misschien laten die consumenten af en toe een fles staan, maar niet die van hen. Dus: moedig voorwaarts!
