Het Okhuysen proefpanel buigt zich over Franse druiven

Het is tien uur op een druilerige dinsdagochtend in januari. Proefpanelveteranen Vera en Tobias zijn van de partij. Tobias neemt met bescheiden trots onze felicitaties (en een fles champagne) in ontvangst na zijn benoeming tot Talentvol Sommelier van het Jaar bij de Proefschrift Restaurant Awards 2026, twee dagen eerder. Ook zijn er nieuwe gezichten: Daisy de Krijger van Cour des Vins in Bloemendaal en Lisja Hu van het Amsterdamse restaurant Beulings.

Zonniger dan in de Champagne
Het eerste glas wordt ingeschonken: mousserend. Dat is altijd leuk en extra uitdagend om blind te proeven; de productiemethode kan soms de herkomst verbloemen. Vera merkt op dat het fruitaroma een lichte frivoliteit heeft en iets rijpers in zich draagt. “Het heeft zeker frisheid en zuur, maar het voelt ook warm. Daarnaast proef ik een lekker zoutige mineraliteit. Verder lijkt het niet op een klassieke champagne; dit komt überhaupt niet uit Frankrijk.” Tobias: “Dit komt inderdaad uit een zonniger gebied dan de Champagne.” Xavier denkt aan cava, Vera denkt dat het corpinnat is. Job: “Inderdaad, Vera. Corpinnat uit 2021, drie jaar sur latte gerijpt in de kelders van Can Feixes in Alt Penedès, ten westen van Barcelona. De hoge ligging draagt bij aan de frisheid, maar fruit wordt hier natuurlijk rijper dan in de Champagne.”
Wijn twee. Max: “De frisheid komt vooral van een hartig bittertje. Mooi steenfruit. Dit is Italië, of als het Frans is, een grenache blanc uit de mediterrane hoek.” Lisja voegt toe: “Licht stuivend, met lie-rijping en wat hout dat rijkheid en textuur geeft. Plezierig, met een speelse afdronk.” Job trekt de sok van de fles: La Diva Blanche van Terre des Dames uit de Languedoc, gemaakt van 100% grenache blanc.

“Koele vergisting behoudt de frisheid, en rijping op grote eikenhouten vaten geeft een bourgondische rijkdom.” Xavier: “2024, dit is echt nog piepjong hoor. Heel mooi al nu, maar dit herbergt een grote belofte.” Daisy merkt op dat deze wijn in een groot glas meer van haar rijkdom zal laten zien. Job: “Ook binnen Frankrijk is de invloed van grote Franse wijngebieden merkbaar, zoals die van de Bourgogne hier.”

Een hedonistisch glas
Bij de volgende wijn neemt Daisy het woord: “Een goudgele kleur en een expressieve neus. Het hout springt er natuurlijk uit, en ook een lichte groene kruidigheid. In de afdronk blijft een botertje hang-en.” Milton: “Dit is zo’n wijn die in eerste instantie wat eendimensionaal lijkt. Maar als je doorproeft merk je dat er veel achter zit. Naast het hout proef je dan vuursteen, steenfruit, een prettig bittertje, en zelfs zoethout.” Lisja: “Een hedonistisch glas. Qua stijl zou ik denken dat het een Zuid-Afrikaan is.” De groep had al aangenomen dat dit een chardonnay was, maar we zitten ernaast. Job: “Chenin blanc, van het domein Topiary in Franschhoek, dus Zuid-Afrika inderdaad. Wijnmaker Philippe Colin is onze man in Chassagne-Montrachet. In Zuid-Afrika werkt hij volgens dezelfde Bourgondische principes: grote eikenhouten vaten en een licht oxidatieve opvoeding.”

Australische verrassing
Wat we hierna in ons glas krijgen heeft een zeer markante neus die ons uitnodigt om onze fantasie te gebruiken. Lisja: “Iets… suikerspinachtigs?” Xavier: “Zure snoepjes, bloemen, petrol en een botertje.” Max: “Verzadigd fruit, alsof ze een chardonnay hebben gemaakt in de stijl van een Nieuw-Zeelandse sauvignon blanc. En dan een verrassing op het palet; je verwacht rijkdom, maar krijgt compacte energie.” Xavier: “Zo’n stijl krijg je van gebieden op grote hoogte; koel, maar met veel lichtintensiteit.” Daisy: “Dit zou top zijn bij ceviche.” Job: “Dit is Ridge of Tears van Peter Logan. Een chardonnay uit Orange, Australië, op 950 meter hoogte. Het koelste klimaat van Australië, en dus echt een ander soort Australische wijn dan men gewend is.” We zijn onder de indruk. Door naar rood, wijn vijf is zeer licht van kleur. Tobias: “Dit is lekker lichtvoetig, met puur rood fruit. Bloemetjes en iets aards. De tanninen zijn zacht en heel mooi door de wijn verweven. Dit kan je aan een breed publiek schenken.” Lisja: “Met zorg gemaakt. Een fijne, smeuïge textuur.” Job onthult: “Central Otago, Nieuw-Zeeland. Dit is State of Liberation van Staete Landt, Nieuw-Zeeland. Een traditioneel gemaakte pinot noir, geïnspireerd door de Bourgogne.”

Een beetje vreemd
Wijn zes wordt ingeschonken, we steken ons neus in het glas. Zichtbare verwondering. Lisja: “Wat is dat in de neus? Steranijs? Het is ook medicinaal, en heeft de frisheid van munt. Uitgesproken, maar in balans. Eerst denk je: ‘Jemig, wat een stevige tanninen!’ Maar eigenlijk zijn ze heel vriendelijk en rijp. Een beetje vreemd, maar…” Meerdere mensen vullen aan: “… maar wel lekker!” Tobias: “Geparfumeerd en kruidig, met een drogende structuur.” Job onthult: “Dit is Vale da Oliveira Reserva, half syrah, half alfrocheiro van het domein Quinta do Lagoalva uit Tejo in Portugal. Portugal moderniseert in rap tempo en heeft veel unieke, lokale druiven.” Milton wijst op de wereldwijd groeiende populariteit van terroirgedreven wijnen. “Daar profiteren ze in Portugal van, met al die inheemse druiven.” Vera benadrukt hoe sterk de prijs-kwaliteitverhouding in Portugese regio’s zoals Tejo is.

Xavier: “Het nadeel is: het is allemaal een beetje onuitspreekbaar. Mensen vinden dat ingewikkeld.” Ingewikkeld of niet, in het glas overtuigt deze wijn met gemak. We zijn het erover eens dat deze scherpst geprijsde wijn van de proeverij een podiumplaats verdient. De laatste flight. Na het Portugese avontuur proeven we nu iets klassieks. Lisja noemt wijn zeven archetypisch. Vera: “Zeer compleet, een klassieke vibe in een rijp jasje. Luchtig met pit. Hier is niets op aan te merken.” Max: “Misschien is dat juist wat erop aan te merken is. Ik vind het allemaal wat veilig.” Max blijkt alleen te zijn in deze stellingname, de rest is erg enthousiast. Xavier: “Wat koffie in de neus, en iets pruimigs. Een goede rijpheid in de smaak. Mooie rijpe tanninen; niet te heftig. Zwoel, maar met energie en frisheid. Hij ontwikkelt zich ook mooi in het glas. Vertel Job, wat is het?” Job: “Malbec van Altocedro uit Argentinië, van hooggelegen wijngaarden in Uco. Opgevoed op Frans eiken. Argentinië heeft malbec terug in het zadel geholpen. Ze hebben zelfs de Fransen nieuw geloof in deze druif gegeven.”

Chocolade en balsamico
Nog één wijn te gaan. Een indrukmaker. Tijdens het proeven worden er veelbetekenende blikken gedeeld. Tobias noemt de wijn gelaagd, met rood en zwart fruit, lavendel, kruidigheid en een hint ontbijtkoek. “Hier blijf ik steeds meer in vinden. Echt heel goed. Dit voelt als een bordeaux-stijl uit Italië.” Vera roemt de structuur en bitters, met een etherische, thee-achtige sensatie. “Dit is echt lekker.” Lisja: “Elegant en geconcentreerd, met chocolade- en balsamicotoontjes die extra dimensie toevoegen. Dit is sowieso de winnaar.” Iedereen stemt in. Milton: “Sappig, met van die tanninen die door je mond rollen.” Bij de onthulling bevestigt Tobias zijn titel als Talentvol Sommelier: Guidalberto van Tenuta San Guido is een super tuscan van merlot en cabernet sauvignon. Chapeau. Dan de prijs. Job, geveinsd dramatisch: “O, jee. 69,50 euro.” De prijs doet niets af aan ons enthousiasme; niemand past zijn score aan. Zo’n complete wijn is zijn prijs waard. Xavier merkt op dat je voor exclusieve wijnen vaak ervaring nodig hebt om ze echt te doorgronden. “Hier niet. Dit herkent iedereen meteen als kwaliteit.” Opvallend ook hoe goed de wijn al op dronk is. Job: “Misschien omdat de zomer van 2023 wat wisselvallig was in Toscane. Dat kan verklaren waarom deze wijn nu al zo gelaagd en sappig is. Maar vergis je niet, dit kan je makkelijk tien-plus jaar laten liggen.”